107-Histamin: Bedenin Görünmeyen Alarmı
- 2 gün önce
- 9 dakikada okunur
Bazen davranış değil, beden alarm veriyordur.
Seri 2 — Davranışın Arkasındaki Sistem
Modül 12— Davranışın Görünmeyen Hikâyesi
Yazı 107
Bazı dönemler çocuk değişmiş gibi görünür.
Daha huzursuz olabilir.
Uyku zorlaşabilir.
Daha çabuk sinirlenebilir.
Daha az tolere edebilir.
Daha hassas olabilir.
Ve çoğu zaman şu yorum yapılır:
"Yine zorlaşmaya başladı."
"Davranışlar geri geldi."
"Son zamanlarda çok zorlanıyor."
Ama bazen doğru soru şudur:
Bu gerçekten davranış mı?
Yoksa bedenin bağışıklık sistemi aktif mi?
Çünkü bazen davranış gibi görünen değişimler:
sinir sistemi ile bağışıklık sisteminin ortak cevabı olabilir.
Bu Yazının Ana Cümlesi
Bazı davranış değişimleri psikolojik değil,
biyolojik regülasyon değişimidir.
Histamin nedir?
Histamin vücutta doğal olarak bulunan bir moleküldür.
Bağışıklık sistemi tarafından üretilir.
Özellikle şu durumlarda artabilir:
alerjik reaksiyonlar
enfeksiyonlar
inflamasyon
bazı gıda reaksiyonları
Histaminin görevi:
bedeni korumaktır.
Ama arttığında sadece
bağışıklık sistemini etkilemez.
Sinir sistemini de etkileyebilir.
Esther Sternberg’in nöroimmünoloji çalışmaları
bu bağlantıyı çok net ortaya koyar:
Bağışıklık aktivasyonu davranış ve regülasyonu etkileyebilir.
Bu yüzden bazı çocuklarda alerjik dönemlerde:
davranış değil,
biyolojik yük artışı
görülebilir.
Histamin sinir sistemini nasıl etkileyebilir?
Histamin yalnız alerji belirtisi oluşturmaz.
Aynı zamanda:
uyku sistemini
uyanıklık sistemini
inflamasyonu
stres yanıtını
da etkileyebilir.
Bu yüzden bazı çocuklarda histamin artışı sırasında:
uyku zorlaşabilir
irritasyon artabilir
düşük tolerans görülebilir
bedensel huzursuzluk artabilir
Bu şu anlama gelmez:
alerji = davranış
Ama şu anlama gelir:
biyolojik yük artarsa,
regülasyon zorlaşabilir.
Histamin artışı bazı çocuklarda
yalnız belirtiler oluşturmaz.
Aynı zamanda tolerans penceresini de daraltabilir.
Bu durumda normalde sorun olmayan
sesler,
beklemeler,
küçük değişiklikler ve
günlük talepler
daha zor hale gelebilir.
Çünkü bazen değişen
olay değildir.
O olayı taşıyabilmek için
geriye kalan kapasitedir.
Bu yüzden bazı dönemlerde çocuk aynı çevrede,
aynı insanlarla,
aynı beklentiler içinde yaşayabilir.
Ama o günü taşımak için
daha fazla çaba harcıyor olabilir.
Dışarıdan aynı görünen gün,
içeriden çok daha pahalı yaşanıyor olabilir.
Alerjik dönemlerde neden bazı çocuklar daha zor regüle olur?
Bunun temel sebeplerinden biri şudur:
Bağışıklık sistemi aktive olduğunda
enerji kullanımı artar.
Enerji bağışıklık sistemine gider.
Sinir sistemi için kalan kapasite düşebilir.
Bruce Perry’nin modelinde bu durum çok net açıklanır:
Yük arttığında üst beyin işlevleri zorlaşabilir.
Yani:
inflamasyon artar→ enerji kullanımı artar→ tolerans düşebilir→ davranış değişebilir
Bu tercih değildir. Biyolojik önceliktir.
Bu yüzden bazı dönemlerde görülen
huzursuzluk,
düşük tolerans,
uyku bozulması ve
hassasiyet artışı,
her zaman davranış problemi
anlamına gelmez.
Bazen sinir sistemi daha yüksek alarm düzeyinde çalışıyordur.
Yani bazı zor dönemler karakter değil,
biyolojik alarm olabilir.
Günlük Hayatta Görünüm
Bazen çok tanıdık tablolarla:
mevsimsel huzursuzluk
polen döneminde zorlaşma
uyku değişimi
daha hızlı yorulma
küçük şeye büyük tepki
sessiz irritasyon
Bu çoğu zaman psikolojik yorumlanır.
Ama bazen biyolojik zemin değişmiştir.
Bu yüzden gelişimsel pediatride
önemli bir prensip vardır:
Davranış değişimi varsa
sağlık faktörleri değerlendirilir.
Bu yaklaşım American Academy of Pediatrics
çerçevesi ile uyumludur.
Erken Uyarı İşaretleri
• Mevsimsel huzursuzluk
• Polen dönemlerinde zorlaşma
• Uykuya dalmada güçlük
• Gece uyanmalarında artış
• Açıklanamayan irritasyon
• Daha düşük tolerans
• Duyusal hassasiyet artışı
• Daha hızlı yorulma
Davranış çoğu zaman geç işarettir.
Erken işaret çoğu zaman bedendedir.
Histamin uyku neden etkileyebilir?
Histamin aynı zamanda
uyanıklık sisteminde rol oynar.
Yani arttığında bazı çocuklarda:
uykuya dalma zorlaşabilir
gece uyanmaları artabilir
uyku kalitesi düşebilir
Matthew Walker’ın uyku araştırmaları uyku kalitesinin
sinir sistemi regülasyonu için ne kadar kritik olduğunu gösterir.
Uyku bozulursa:
tolerans düşebilir
duygusal esneklik düşebilir
regülasyon zorlaşabilir
Bu durumda görülen şey:
davranış problemi değil,
uyku kaynaklı regülasyon zorlanması
olabilir.
Ve bazen ertesi gün gördüğümüz şey
uyku problemi değildir.
Uykunun sinir sistemi üzerinde bıraktığı izdir.
Neden bazı çocuklar mevsimsel değişimlerde zorlanır?
Bazı çocuklarda:
polen dönemleri
mevsim geçişleri
toz maruziyeti
bağışıklık aktivasyonunu artırabilir.
Bu da bazı çocuklarda:
yorgunluk
irritasyon
duyusal hassasiyet
düşük tolerans
oluşturabilir.
Bu çocuklar zor değildir.
Bedenleri daha fazla biyolojik veri işliyor olabilir.
Ve bazen yoruldukları şey yalnız çevre değildir.
Bedenlerinin içinde olanları taşımaktır.
Dikkat Edilmesi Gereken Paternler
Tek bir gün çoğu zaman yeterli bilgi vermez.
Önemli olan tekrar eden örüntülerdir.
Özellikle:
• Polen dönemlerinde zorlaşma
• Mevsim geçişlerinde değişim
• Uyku bozulduğunda regülasyon düşüşü
• Alerjik belirtiler ile davranış değişiminin birlikte görülmesi
• Hastalık sonrası uzayan hassasiyet
gibi tekrar eden paternler değerli bilgiler sunabilir.
Histamin interosepsiyonu da etkileyebilir mi?
Bu çok az konuşulan ama önemli bir noktadır.
Beden yük altındaysa:
iç sinyal gürültüsü artabilir.
Yani:
kaşıntı
rahatsızlık
burun doluluğu
bedensel huzursuzluk
artabilir.
Bu durumda interoseptif sistem
daha fazla veri alır.
Bazı çocuklarda bu şu sonucu doğurabilir:
beden sinyallerini ayırt etmek zorlaşır.
Kelly Mahler’in interosepsiyon çerçevesi burada açıklayıcıdır:
Çok fazla beden verisi olduğunda bazı çocuklar
erken sinyalleri seçmekte zorlanabilir.
Bu durumda:
erken fark edilmesi gereken sinyaller kaçabilir.
Ve davranış ortaya çıkabilir.
Beden sinyali gürültüsü arttığında ne olur?
Normal süreç şöyle işler:
beden sinyali→ fark etme→ düzenleme→ davranış kontrolü
Ama bazı biyolojik yük dönemlerinde süreç şöyle olabilir:
beden sinyali→ fazla veri→ erken fark edememe→ geç davranış
Bu yüzden bazı krizler:
kontrol kaybı değil,
geç fark edilen beden yükü olabilir.
Antonio Damasio’nun çerçevesi bunu çok sade anlatır:
Beden önce hisseder.
Beyin sonra anlam verir.
Bazen ikinci adım zorlaşır.
Alerjik dönemlerde sensory gating neden zorlaşabilir?
Sinir sistemi normalde şunu yapar:
önemli veriyi seç
diğerlerini bastır.
Buna sensory gating denir.
Bazı biyolojik yük dönemlerinde
bu filtreleme zorlaşabilir.
Bu durumda:
ses
ışık
dokunma
iç beden sinyalleri
daha yoğun hissedilebilir.
Lucy Miller ve Ayres’in duyusal işlemleme çalışmaları
bu filtreleme farklarının davranış üzerindeki etkisini açıklar.
Bu yüzden bazı çocuklar alerjik dönemlerde:
daha hassas görünebilir.
Bu hassasiyet psikolojik olmayabilir.
Sinir sistemi eşik değişimi olabilir.
Bazen çocuk her şeye daha fazla tepki vermeye başlamaz. Her şey ona daha yoğun gelmeye başlar.
◉ Pusula
Bazı zor dönemlerde değişen şey çocuk olmayabilir.
Sinir sisteminin üzerinde çalıştığı
biyolojik zemin değişmiş olabilir.
Bu yüzden bazı davranışlar davranış olarak başlamaz.
Önce bedende başlar.
Yanlış Yorumlar
Eğer biz bu durumu şöyle okursak:
“Yine davranış başladı”
yanlış müdahale edebiliriz.
Ama doğru bakış açısı şudur:
Bu çocuk zorlaşmadı.
Biyolojik yük arttı.
Bazen davranış değişmez.
Yalnızca sistemin taşıyabildiği yük azalır.
Bu yüzden bazı dönemlerde çocuk
daha az istemiyor gibi görünebilir.
Oysa bazen mesele istek değildir.
Dayanıklılıktır.
Çocuk daha az bekleyebiliyor olabilir.
Daha az tolere edebiliyor olabilir.
Daha az enerjiyle aynı günü taşımaya çalışıyor olabilir.
Ve bazen en çok yardıma ihtiyaç duyduğu gün,
en zor göründüğü gündür.
Çünkü bazen beden alarm verir.
Çocuk bunu anlatamaz.
Yetişkin ise yalnız davranışı görür.
Ve bazen yanlış anlaşılan şey davranış değil,
yardım istemeye çalışan bir sistemdir.
Bu bakış açısı değiştiğinde yaklaşım değişir:
davranışı bastırmaya çalışmak yerine,
yükü anlamaya odaklanılır.
Mona Delahooke’nin yaklaşımı bunu çok net ifade eder:
Davranış çoğu zaman
alttaki otonomik durumun
dışa vurumudur.
Çok önemli bir klinik ayrım
Bazen gördüğümüz şey
problemli çocuk değildir.
Yük altındaki bir sinir sistemidir.
Ve bu ayrım yaklaşımı tamamen değiştirir.
Mini Gözlem Rehberi
Kendinize şu soruları sorabilirsiniz:
• Davranış değişimi belirli mevsimlerde artıyor mu?
• Uyku bozulduğu günlerde tolerans düşüyor mu?
• Polen veya alerji dönemlerinde huzursuzluk artıyor mu?
• Hastalık sonrası toparlanma süresi uzuyor mu?
• Davranış değişiminden önce bedensel belirtiler ortaya çıkıyor mu?
Amaç davranışı açıklamak değil,
davranışın altında çalışan sistemi
daha iyi anlamaktır.
Bu yazının en kritik cümlesi
Bazı zor dönemler karakter değildir.
Biyolojik alarm olabilir.
Bu çocuk zorlaşmadı.
Sistemin taşıdığı yük arttı.
Erken Fark Etmenin Önemi
Davranış ortaya çıktığında süreç çoğu zaman başlamış olur.
Oysa beden genellikle daha önce sinyal verir.
Bu sinyalleri erken fark etmek;
yükü azaltmaya,
çocuğu daha doğru anlamaya
ve gereksiz çatışmaları önlemeye
yardımcı olabilir.
◉ Seri Pusulası
Bu modülde davranışın altında çalışan
nöroimmün süreçleri anlamaya çalışıyoruz.
Çünkü bazı davranışlar psikolojiden önce
biyolojinin hikâyesini anlatır.
Ana Mesaj
Bazı zor dönemlerde değişen şey davranış değil,
sinir sisteminin üzerinde çalıştığı biyolojik zemin olabilir.
Okur İçin Çıkarım
Davranış değiştiğinde yalnız ne yaptığına değil,
o gün bedenin hangi yükleri taşıdığına da bakmak gerekir.
Günlük Hayatta Fark Edilebilecek İşaretler
• Mevsimsel huzursuzluk
• Uyku bozulması
• Polen dönemlerinde zorlaşma
• Daha düşük tolerans
• Duyusal hassasiyet artışı
• Açıklanamayan irritasyon
• Hastalık sonrası hassasiyet
• Daha hızlı yorulma
⬛ Mühür
Bazı zor dönemler karakter değil,
biyolojik alarm olabilir.
◆ Kalp Cümlesi
Bazen çocuk anlatamaz.
Bedeninin taşıdığı yükü davranış anlatır.
Çünkü bazen davranış yükü oluşturmaz.
Yükü görünür hale getirir.
Ve çoğu zaman sistemin söylemeye çalıştığı şeyi,
davranış tercüme etmeye çalışır.
Kapanış
Bu modülde gördüğümüz önemli gerçeklerden biri şudur:
Davranış çoğu zaman yalnız psikolojik değildir.
Bazen biyolojik zeminin yansımasıdır.
Bazı çocuklar zor değildir.
Bazı dönemlerde bedenleri daha fazla düzenleme yapmak zorunda kalır.
Ve bazen bir çocuğu doğru anlamak için şu soruyu sormak gerekir:
Neden böyle davranıyor?
yerine,
Bu beden şu anda neyle mücadele ediyor?
Çünkü bazen davranış:
sinir sisteminin değil,
bedenin verdiği bir sinyaldir.
Ve bazen çocuk yardım istemez.
Bedeni yardım ister.
Ve bazen beden günlerdir konuşuyordur.
Davranış yalnızca bizim duyabildiğimiz son sestir.
Ve bazen en görünür davranışın altında,
en görünmez biyolojik yük vardır.
Çünkü bazı çocuklar yaşadıklarını anlatamaz.
Ama bedenleri çoğu zaman anlatmaya çalışır.
Bir Sonraki Yazıya Geçiş
Bu yazıda bazı davranış değişimlerinin altında
histamin, alerji ve biyolojik alarm sistemlerinin
çalışabileceğini gördük.
Ama bedenin verdiği sinyaller yalnızca
huzursuzluk, irritasyon veya düşük tolerans şeklinde görünmez.
Bazen beden çok daha temel bir şey ister:
Enerji.
Çünkü sinir sistemi yalnızca güvenliğe değil,
yakıta da ihtiyaç duyar.
Ve bazen çocukların en sık verdiği sinyallerden biri de budur.
Peki bazı çocuklar neden sık sık tatlı ister?
Neden açken daha hızlı zorlanır?
Neden yemek yedikten sonra
daha sakin ve daha esnek görünebilir?
Bir sonraki yazıda;
şeker isteği, açlık sinyalleri, enerji bütçesi ve davranış arasındaki ilişkiye daha yakından bakacağız.
Faydalanılan Kaynaklar & Okuma Notları
Aşağıda yer alan isimler; alerji, histamin, nöroimmünoloji, sinir sistemi regülasyonu, interosepsiyon, uyku biyolojisi, stres fizyolojisi, duyusal işlemleme ve davranışın biyolojik temelleri alanlarında bu yazının kuramsal ve klinik zeminini oluşturan temel çalışma hatlarını temsil etmektedir.
Bu metin akademik bir derleme değildir.
Amaç; davranışı yalnız psikolojik bir olay olarak değil, sinir sistemi–beden–bağışıklık sistemi bütünlüğü içinde anlayabilmeye yardımcı olacak farklı bilimsel bakış açılarını bir araya getirmektir.
Nöroimmünoloji – Bağışıklık Sistemi – Davranış
Esther Sternberg Doktor, araştırmacı, nöroimmünoloji alanının öncü isimlerinden biri
• Bağışıklık sistemi ile sinir sistemi arasındaki çift yönlü iletişimi açıklayan temel çalışmalarıyla tanınır.
• İnflamasyon, bağışıklık aktivasyonu ve davranış değişiklikleri arasındaki ilişkiyi görünür hale getirir.
• Bu yazının "bazı zor dönemler davranış değil biyolojik yük olabilir" yaklaşımını destekler.
Robert Sapolsky Nörobiyolog Why Zebras Don't Get Ulcers
• Stres hormonları, inflamasyon ve sinir sistemi işlevleri arasındaki ilişkiyi açıklar.
• Biyolojik yük arttığında toleransın ve regülasyon kapasitesinin nasıl etkilenebileceğini anlamaya yardımcı olur.
• Bu yazının histamin, stres sistemi ve davranış ilişkisi bölümlerini destekler.
Histamin – Mast Hücreleri – Nöroinflamasyon
Theoharis C. Theoharides Nörobilimci, immünolog
• Mast hücreleri, histamin ve nöroinflamasyon alanındaki öncü araştırmacılardan biridir.
• Bağışıklık sistemi ile sinir sistemi arasındaki biyolojik iletişim üzerine çalışmalarıyla tanınır.
• Histamin ve mast hücre aktivasyonunun yalnız alerjik belirtileri değil, sinir sistemi işlevlerini de etkileyebileceğini göstermiştir.
• Bu yazının histamin, biyolojik alarm ve nöroinflamasyon bölümlerine güçlü bilimsel zemin sağlar.
Lawrence B. Afrin Hematolog, araştırmacı Never Bet Against Occam
• Mast Hücre Aktivasyon Sendromu (MCAS) üzerine çalışmalarıyla tanınır.
• Histamin ve mast hücre kaynaklı biyolojik yüklerin çok farklı bedensel ve nörolojik belirtiler oluşturabileceğini göstermiştir.
• Histamin artışı, biyolojik alarm ve sistemik yük kavramlarının klinik açıdan anlaşılmasına katkı sağlar.
• Bu yazının alerji–histamin–biyolojik yük ilişkisini destekleyen önemli isimlerden biridir.
Sinir Sistemi Regülasyonu ve Enerji Önceliği
Bruce D. Perry Çocuk psikiyatristi, nörobilimci The Boy Who Was Raised as a Dog What Happened to You?
• Sinir sisteminin yük altında farklı çalıştığını gösteren nörogelişimsel modeli geliştirmiştir.
• Enerji önceliği yaklaşımıyla biyolojik yük arttığında neden regülasyonun zorlaşabileceğini açıklar.
• Bu yazının "yük arttığında davranış değişebilir" perspektifine temel oluşturur.
Stephen W. Porges Sinirbilimci, psikolog Polyvagal Theory
• Otonom sinir sistemi, güvenlik algısı ve biyolojik regülasyon üzerine çalışmalarıyla tanınır.
• Beden yük altındayken tolerans penceresinin neden daralabileceğini anlamaya yardımcı olur.
• Bu yazının biyolojik alarm ve regülasyon bölümlerini destekler.
Allan N. Schore Psikiyatrist, nörobilimci
• Regülasyonun bedensel ve nörobiyolojik temelleri üzerine öncü çalışmalarıyla tanınır.
• Stres yükünün sinir sistemi kapasitesi üzerindeki etkilerini açıklayan önemli isimlerden biridir.
• Bu yazının biyolojik yük, tolerans düşüşü ve regülasyon bölümlerini destekler.
Uyku – Regülasyon – Bilişsel Esneklik
Matthew Walker Nörobilimci Why We Sleep
• Uyku kalitesinin dikkat, öğrenme, duygu düzenleme ve davranış üzerindeki etkilerini ortaya koymuştur.
• Uyku bozulmasının regülasyon kapasitesini nasıl etkileyebileceğini açıklar.
• Bu yazının histamin–uyku–davranış ilişkisi bölümünü destekler.
İnterosepsiyon – Beden İçi Sinyaller
Kelly Mahler Ergoterapist The Interoception Curriculum
• Açlık, ağrı, yorgunluk, rahatsızlık ve iç beden sinyallerinin fark edilmesi ile öz-regülasyon arasındaki ilişkiyi açıklar.
• Biyolojik yük arttığında beden sinyallerinin neden daha zor okunabileceğini anlamaya yardımcı olur.
• Bu yazının interosepsiyon bölümlerine temel oluşturur.
Antonio Damasio Nörobilimci The Feeling of What Happens
• Bedenin önce hissettiği, beynin daha sonra bu sinyallere anlam verdiği nörobiyolojik çerçeveyi geliştirmiştir.
• Bu yazının "beden önce hisseder, beyin sonra anlam verir" yaklaşımını destekler.
Duyusal İşlemleme ve Sensory Gating
A. Jean Ayres Ergoterapist Sensory Integration Theory
• Duyusal işlemleme ve duyusal entegrasyon alanının kurucularındandır.
• Biyolojik yük dönemlerinde duyusal hassasiyetlerin neden artabileceğini anlamaya yardımcı olur.
Lucy Jane Miller Araştırmacı Sensational Kids
• Duyusal işlemleme farklılıklarının davranış ve regülasyon üzerindeki etkilerini açıklar.
• Bu yazının sensory gating ve hassasiyet bölümlerini destekler.
Davranışı Beden Temelli Okuma Yaklaşımı
Mona Delahooke Klinik psikolog Beyond Behaviors
• Davranışı yalnız sonuç değil, alttaki nörofizyolojik durumun dışa vurumu olarak ele alır.
• Bu yazının "çocuk zorlaşmadı, biyolojik yük arttı" perspektifiyle doğrudan ilişkilidir.
Ross W. Greene Klinik psikolog The Explosive Child
• Davranışı kapasite ve regülasyon perspektifinden okumayı önerir.
• Bu yazının "problemli çocuk" yerine "yük altındaki sinir sistemi" yaklaşımını destekler.
Stuart Shanker Gelişim psikoloğu Self-Reg
• Davranışı stres yükü ve regülasyon kapasitesi üzerinden açıklar.
• Bu yazının biyolojik alarm kavramıyla uyumludur.
Kurumsal ve Akademik Çerçeveler
American Academy of Pediatrics (AAP)
• Davranış değişimlerinde sağlık, uyku, alerji ve biyolojik faktörlerin değerlendirilmesini önemser.
• Bu yazının "önce sağlık değerlendirilir" yaklaşımını destekler.
National Institute of Allergy and Infectious Diseases (NIAID)
• Alerji, bağışıklık sistemi ve inflamasyon alanında dünyanın en önemli bilimsel kurumlarından biridir.
• Histamin, alerjik yanıtlar, bağışıklık sistemi aktivasyonu ve bunların sinir sistemi üzerindeki dolaylı etkilerine ilişkin güncel bilimsel çerçeveler sunar.
• Bu yazının alerji–histamin–biyolojik yük ilişkisini destekleyen kurumsal referanslardan biridir.
Harvard Center on the Developing Child
• Stres biyolojisi, gelişimsel sağlık ve regülasyon üzerine bilimsel çerçeve sunar.
• Davranışın altında çalışan biyolojik süreçlerin anlaşılmasına katkı sağlar.
National Institute of Mental Health (NIMH)
• Nörogelişimsel süreçler, stres biyolojisi ve davranış araştırmaları için önemli kurumsal kaynaklardan biridir.
• Davranış değişikliklerinin yalnız psikolojik değil biyolojik süreçlerle de ilişkili olabileceğini hatırlatır.
World Health Organization (WHO)
• Çocuk sağlığı ve işlevsellik üzerine küresel sağlık perspektifi sunar.
• Davranışın daha geniş biyolojik ve gelişimsel bağlam içinde değerlendirilmesini destekler.
Bu Yazının Bilimsel Omurgasını Oluşturan Temel Fikir
Bağışıklık sistemi, sinir sistemi ve uyku sistemi birbirinden bağımsız çalışmaz.
Bu sistemler arasında sürekli bir bilgi alışverişi vardır.
Bu nedenle bazı davranış değişimleri yalnız psikolojik süreçlerle değil, sinir sisteminin üzerinde çalıştığı biyolojik zemindeki değişimlerle de ilişkili olabilir.
Bu yazının amacı davranışı açıklamak değil, davranışın altında çalışan biyolojik yükleri görünür hale getirmektir.
Bu Yazının Temel Pusulası
Bazı zor dönemler karakter değildir.
Biyolojik alarm olabilir.
Bu yüzden bazen en doğru soru:
"Bu çocuk neden böyle davranıyor?"
değil,
"Bu beden bugün hangi yükleri taşımaya çalışıyor?"
sorusudur.



Yorumlar